Jak powstaje wynik histologiczny?

Wielu próbek nie da się od razu zatopić. Zwłaszcza przy dużych wycięciach i preparatach operacyjnych potrzebne jest wprawne oko patologa, aby wybrać reprezentatywne fragmenty całej próbki. Należy do tego również makroskopowa ocena marginesów cięcia oraz oznaczenie brzegów.

Ponieważ jest to niezwykle ważny etap całego procesu, wykonuje go zawsze patolog przy asyście technika analityki medycznej.

Wewnętrzne protokoły dla częstych nowotworów zapewniają tu niezmiennie wysoką jakość.

Podczas wycinania próbki umieszczono w plastikowych kasetkach. W zależności od preparatu może powstać od 1 do 100 i więcej kasetek. Aby tkanka stała się „zdatna do skrawania", musi zostać dodatkowo utrwalona, „odwodniona" i przygotowana do przenikania parafiny.

Osiąga się to za pomocą wzrastających szeregów alkoholowych oraz ksylenu. Następnie tkanka jest zatapiana w parafinie lub żywicach akrylowych, aby uzyskać jak największą zwartość i stabilność tkanki na potrzeby skrawania.

Etapy te odbywają się najczęściej nocą w automacie do zatapiania. Małe próbki oddane przed południem mogą zostać zatopione, skrojone i opisane w programie szybkim, dzięki czemu rozpoznanie można postawić tego samego dnia.

Na stacji zatapiania nasączone parafiną fragmenty tkanki układa się w metalowej foremce, zalewa gorącą parafiną i schładza do postaci bloczka woskowego. Plastikowe kasetki służą jako nośnik bloczka.

Tkanka jest ułożona tak, aby powierzchnia przeznaczona do skrawania znajdowała się na spodzie. Po ostygnięciu parafiny bloczek wyjmuje się z foremki. Fragment tkanki jest teraz zatopiony w parafinie i „przykleja się" do zewnętrznej strony plastikowej kasetki.

Ultracienkie skrawki parafinowe można wykonać tylko za pomocą techniki precyzyjnej. Nasze mikrotomy rotacyjne mają uchwyt na bloczek, nóż oraz mechanizm sterujący grubością skrawka.

Bloczek doprowadza się tuż pod płaszczyznę cięcia również mocno przykręconego noża. Następnie kroi się skrawki o pożądanej grubości od 2 do 7 µm i przenosi je do ciepłej kąpieli wodnej. Potem skrawki nakłada się na szkiełka podstawowe, sortuje w kuwetach w zależności od barwienia i przechowuje do barwienia w cieplarce o temperaturze 37 °C w celu wysuszenia.

Aby lepiej uwidocznić różne struktury tkanki, skrawki tkankowe trzeba wybarwić.

Barwieniem standardowym jest tzw. barwienie H&E (hematoksylina/eozyna). Hematoksylina barwi przy tym przede wszystkim struktury jądrowe, a eozyna składniki cytoplazmy. Spektrum poszerzają również barwienia specjalne do uwidaczniania mucyn, reakcja wykrywania żelaza czy barwienie metodą Giemsy.

„Barwienie ręczne" stosuje się w szczególności przy rzadkich barwieniach specjalnych. Wszystkie barwienia standardowe wykonywane są w automacie barwiącym.

W ostatnim kroku wybarwione skrawki tkankowe zostają przykryte bardzo cienkim szkiełkiem nakrywkowym. To również wykonuje automat. Dzięki temu preparaty stają się trwalsze, a próbki tkanek można oglądać pod mikroskopem bez ryzyka uszkodzenia ultracienkich skrawków.

Teraz gotowe skrawki można oglądać pod mikroskopem i postawić rozpoznanie. Różne stopnie powiększenia od 16-krotnego do 1000-krotnego pozwalają rozpoznać nawet najmniejsze fragmenty tkanki.

Bakterie, a nawet pojedyncze organelle komórek można dzięki optyce nowoczesnych mikroskopów badać bez zniekształceń.

Do tego dochodzą specjalne metody optyczne, takie jak filtry polaryzacyjne, służące uwidacznianiu struktur dwójłomnych (ciał obcych, kryształów cholesterolu, złogów wapnia).

Stosujemy również pomiar i zliczanie na żywo odległości (margines resekcji) oraz komórek (np. diagnostyka celiakii). Wykorzystujemy do tego najnowszą technikę kamer i komputerów.

Wyniki są teraz spisywane, korygowane i podpisywane w naszym biurze. Są w każdej chwili dostępne elektronicznie.

Pisma z wynikami wysyłane są najczęściej pocztą. Możliwy jest również transport naszą służbą kierowców, e-mail przez bezpieczne sieci medyczne oraz faks.